Ekoland: Biologische en biodynamische akkerbouwers nemen het roer stevig in eigen handen

Biodynamische akkerbouwers Sijbrand Westra, Alex van Hootegem pakken met hun Nautilus-verkopers Dave de Bekker en Johan Groen de regie terug. De samenwerking tussen de telers is flink versterkt de afgelopen twee jaar. Ze zijn klaar voor de volgende stap.


Foto: Suzan fotografie Van links naar rechts: Dave de Bekker, Alex van Hootegem en Johan Groen. 

Samenwerking tussen telers uit de Flevopolder en Zeeland, dat zie je toch niet elke dag?
Sijbrand Westra met een lach: ‘nou, voor ons is het intussen net zo gewoon als de studiegroepen hier in de polder. We zijn lid van afzetcoöperatie Nautilus en hebben dus met enige regelmaat overleg over de teelten, de temperatuur van de markt en prijzen. We zitten tegenwoordig in het hele land met Nautilus.’ Dan met een serieuzere blik: ‘Nautilus floreert. Onze coöperatie is de afgelopen jaren gegroeid in teelt en afzet van biologisch fruit tot verse (glas)groenten. De akkerbouw, waar het toch ooit allemaal mee begon, is vandaag de dag de kleinste tak van de coöperatie. We hebben ons als akkerbouwers in het verleden te bescheiden en misschien ook wel wat te relaxed opgesteld.’ De Westerade, het bedrijf van Westra, is al sinds jaar en dag lid van Nautilus. Westra: ‘dat is nooit een vraag geweest. Voor mijn vader niet, maar voor mij ook niet. Nu mijn vader Aalt uit de maatschap gestapt is, vind ik het helemaal prettig om een verlengstuk van mijn bedrijf te hebben waardoor ik kan sparren met mijn verkopers en collega-telers en de zorg om de administratie en debiteurenbeheer over kan laten aan het team van de coöperatie.’

Foto Freddy Schinkel, IJsselmuiden © Van links naar rechts: Johan Groen, Sijbrand Westra en Dave de Bekker

Na enkele jaren lid-af te zijn geweest in de periode dat de coöperatie minder goed draaide en naar zijn smaak te veel gericht was op het binnenhalen van GMO subsidies, is Alex van Hootegem sinds twee jaar ook weer lid. Van Hootegem: ‘Nu is Nautilus weer helemaal gericht op het bundelen van product en verkoop. Mijn coöperatie geeft mij inzicht in de markt en daarom ben ik opnieuw lid geworden. Ik vind het heel belangrijk dat we in gesprek zijn met de schakels in de keten, liefst ook de consument. Dat gaat niet altijd, maar als we werkelijk met elkaar in gesprek gaan en naar elkaar luisteren, dan kunnen we met elkaar een gezonde keten in stand houden. We vinden het bijvoorbeeld ook heel belangrijk om de eindklanten uit te nodigen en te vragen: wat hebben jullie nodig? In veel gevallen kunnen we niet rechtstreeks leveren. Er is dan een extra schakel of bewerking nodig, maar dat is niet erg. Als we maar in gesprek zijn en van elkaar begrijpen wat we willen. Meer transparantie in de keten is een groot goed’
Johan Groen: ‘naast dat we meer openheid realiseren door goed in gesprek te gaan, is de realiteit dat de opbrengsten in de keten niet altijd even eerlijk verdeeld zijn. De marges zijn bij ons weliswaar doorgaans beter dan in het gangbare circuit, toch zijn deze nog beter te verdelen tussen alle partijen binnen de bedrijfskolom. We gunnen ieder zijn markt en zijn marge, dat hoort erbij, maar het is belangrijk om als biologische en biodynamische telers een krachtige eenheid te vormen en zo ook de markt te benaderen. Binnen Nautilus lukt dat, we hebben een aantal mooie, lange termijn samenwerkingen opgezet de afgelopen jaren. Maar het is naar onze smaak nog te beperkt; we zouden eigenlijk met een grotere groep akkerbouwers moeten zijn om écht het verschil te maken. Het is noodzakelijk om de regie te pakken. Niet alleen om een goede prijs te kunnen realiseren, hoewel ik de laatste ben die zal ontkennen dat dat belangrijk is, óók omdat we zien dat er veel meer mogelijk is in de markt. Er zijn kansen blijven liggen. Daar konden we niet altijd wat aan doen; we hebben lange tijd niet de marktmacht gehad om daar verandering in aan te brengen. Maar inmiddels zijn we opnieuw georganiseerd en volop aan zet.’
Westra: ‘Een mooi voorbeeld is de conservenclub die de Nautilus-telers twee jaar geleden hebben opgestart. Dat werkt. We hebben met die club transparantie in de keten gerealiseerd. Dat we weten welke marges er gemaakt worden en daar ook achter kunnen staan, dat is al een hele mooie eerste stap geweest. Bovendien hebben we geen zorgen over de afwikkeling, komt het geld wel binnen? Dat laten we over aan het debiteurenbeheer van Nautilus. Maar we zien nog meer kansen, waarvan we nu gelukkig de mogelijkheid hebben om ze naar ons toe te trekken. We laten van ons horen de komende periode.’
Dave de Bekker is sinds 2016 een van de verkopers van Nautilus. Een rol waarin hij zowel naar de telers- als de klantenkant kijkt. De Bekker: ‘meer telers en afnemers oriënteren zich op de markt van Demeterproducten. Dit concentreert zich voornamelijk in de Benelux en Duitsland. Deze markt groeit gestaag, al verschilt dat wel duidelijk per product. We blijven steeds afwegen welke arealen we laten groeien en welke we juist wat beperken in verband met de vraag die wij zien in de markt.’
Nieuwe weg na de GMO subsidies
De nieuw aangetreden voorzitter van Nautilus, Han Kavelaars, geeft Westra en Van Hootegem gelijk: ‘De focus lag in de jaren dat Nautilus gebruik maakte van GMO subsidies meer op de kansen die de GMO ons bood dan daadwerkelijk markten of marktaandelen ontwikkelen. De commerciële ontwikkeling kreeg onvoldoende aandacht. Terwijl een coöperatie juist moet zorgen dat we als telers een sterke marktpositie hebben, waardoor we wat in de melk te brokkelen hebben. Gelukkig zag het bestuur van Nautilus dat een jaar of zes geleden ook in. Het mooie is, eigenlijk is Nautilus nu weer een ‘ouderwetse’ coöperatie. Er is een klein kantoor, maar de telersgroepen zijn leidend en we vormen als telers ook nog steeds zelf het bestuur’.

Fruitweelde klaar voor een bloeiende toekomst onder leiding van Willemien Brouwer

Elze-Lia Visser van Fruitweelde, de biodynamische fruittuin in Ingen, heeft het afgelopen jaar voorbereidingen getroffen om de toekomst van haar mooie bedrijf veilig te stellen. En nu is het moment daar: Fruitweelde, 11 jaar geleden opgericht door Elze-Lia, is overgedragen aan Willemien Brouwer. Zij is klaargestoomd om als mede-eigenaar en nieuwe bedrijfsleider Fruitweelde voort te zetten. Dat doet ze niet alleen. Bij de overdracht is de grond gekocht door de Stichting BD Grondbeheer, Elze-Lia Visser blijft als adviseur betrokken en ook is er begeleiding van afzetcoöperatie Nautilus Organic en mede-Nautilusfruittelers Tim Moerman en Harald Oltheten.

Prachtige toekomstplannen dus, voor dit mooie bedrijf. Lees verder op de pagina van Fruitweelde

Nieuwe collega gezocht!

We zoeken ter uitbreiding van ons team een ambitieuze, pro-actieve en commerciële sales- en productmanager biologisch en biodynamisch hardfruit en zachtfruit die de verbindende schakel is tussen de teler en de afnemer.

Functie:
Als sales- en productmanager sta je voortdurend in contact met zowel de telers als onze klanten. Je zorgt dat de producten volgens afgesproken condities verkocht en geleverd worden. Samen met je collega’s zorg je voor adequate afhandeling van de bijbehorende logistieke en administratieve processen, waarbij je ondersteund wordt door onze backoffice. Daarnaast geef je ondersteuning aan marketingactiviteiten, waaronder de voorbereiding en deelname aan beurzen. Je onderhoudt (inter)nationale handelscontacten en zorgt voor groei van afzet van aangesloten telers en onze handelsactiviteiten. Je bent regelmatig onderweg en bezoekt telers. Daarnaast werk je op kantoor in Emmeloord, op de sorteerlocatie in Oostkapelle en vanuit huis.

De volledige vacature vind je op deze pagina: https://www.nautilusorganic.nl/vacature-sales-productmanager-biologisch-fruit/ 

Han Kavelaars nieuwe voorzitter van het bestuur

Onze nieuwe voorzitter van het bestuur is biologisch akkerbouwer Han Kavelaars uit Dronten. Kavelaars is al sinds het jaar 2000 lid van de coöperatie en is in 2017 toegetreden tot het bestuur. Hij neemt het stokje over van Harald Oltheten, die twee volledige termijnen -acht jaar- voorzitter was. Oltheten zette de coöperatie in zijn bestuursperiode succesvol om van een administratie- naar bloeiende verkoopcoöperatie. Iets wat Kavelaars ‘een goede stap op het juiste moment in de geschiedenis’ noemt. Naast akkerbouwer is Kavelaars ook parttime docent Agrarische Bedrijfseconomie aan de Hogeschool Aeres in Dronten. Meer over Han en zijn bedrijf lees je op deze pagina: https://www.nautilusorganic.nl/cm-members/han-kavelaars/

De laatste appels van 2020 worden geplukt

In al onze boomgaarden worden nu de laatste appels en peren van dit seizoen geplukt. Deze gaan deels al naar de winkels, maar voor het grootste deel onze bewaring in zodat we tot aan de zomer kunnen voorzien in Nederlandse appels en peren. We laten jullie met een serie foto’s graag zien hoe dat in zijn werk gaat. 
Dit is onze biodynamische teler Kees Konijn uit het Noord Hollandse Zuidoostbeemster. Voor aanvang van de pluk doet hij bij de appels als peren een rijpheidsbepaling om het juiste plukmoment te bepalen
 
Helaas was er in deze boomgaard flink wat stormschade nét voor de pluk
Dit is Zangvogelschade in de peren. Deze schade kan hoog oplopen
Gevulde kisten in de boomgaard
Coronamaatregelen in de kantine
Schadelijke boswants met de nuttige oorwurm
De kisten worden op het plein bijgevuld en nagekeken

De eerste biologische komkommer zijn er weer

Feest, feest, feest! De 1e biodynamische komkommers zijn vandaag geplukt bij Biokwekerij Frank de Koning. Volgende week wordt ook bij het Limburgse BioVerbeek weer gestart met oogsten en daarmee is Nederlandse biologische kasseizoen 2020 van start.

Anders dan gewone komkommers groeien alle bio-komkommers met de wortels in de grond. Een must voor de biologische teelt en levenskrachtige planten, aldus Frank. Wij zijn ervan overtuigd dat je door de bijzondere vitaliteit, bodemvruchtbaarheid en biodiversiteit op de tuin van Frank, wat van die levenskracht binnenkrijgt met het eten van deze heerlijke komkommers. We noemen het nog maar even:
Biologisch telen is een methode waarbij de plant in samenhang met de aarde een symbiotisch systeem vormt van waaruit deze plant gevoed wordt en natuurlijke weerbaarheid krijgt.

Frank de Koning

Nog heel even geduld en dan komen ook de overheerlijke tomatensoorten, aubergines, pepers en paprika’s er weer aan.
Hier lees je meer over de duurzame teeltwijze van Frank de Koning

Onderzoek ‘De verbinding tussen boer en consument is de weg naar succes’

Met enthousiasme  presenteerden vier gemotiveerde studenten van Aeres Hogeschool Dronten de resultaten van hun onderzoek naar de succes- en faalfactoren van korte ketens. Het onderzoek leverden een stevig strategisch rapport op, geschreven in opdracht van de gemeente Lelystad en Nautilus Organic, met als hoofdvraag “Hoe kunnen Nautilus Organic en Gemeente Lelystad kennis over succes- en faalfactoren van bestaande en voorgaande korte keten initiatieven in Nederland inzetten om een rendabel concept te laten verwezenlijken voor bedrijven en burgers in het Stadshart van Lelystad”

Alissa Breden, Lisa van der Velde, Joost Verduijn, Lotte Verduijn deden het onderzoek in het kader van hun minor Strategisch Ondernemerschap aan de Aeres Hogeschool.

Mocht u belangstelling hebben voor de resultaten van het onderzoek dan kunt u contact opnemen met Femke Meijer via tel. (0321) 328 040

Joost Verduyn, Alissa Breden, Walter Luitwieler, Femke Meijer, Lisa van der Velde, Lotte Verduijn en Henk Renting

Het strategisch rapport is mede tot stand gekomen door Walter Luitwieler (gemeente Lelystad), Femke Meijer (Nautilus Organic) en Ron Methorst, Jan van Beekhuizen en Henk Renting (allen Aeres Hogeschool)

Nieuwe omschakelcursus start 30 januari 2020

Op 30 januari 2020 start vanuit het Biologisch netwerk en Bdeko weer een onafhankelijke Oriëntatiecursus Biologische Landbouw. Als biologische telerscoöperatie ondersteunen wij deze cursus uiteraard van harte. De cursus biedt een unieke mogelijkheid om zowel praktijkkennis van telers als kennis van specialisten uit de biologische sector te horen. Iedere cursusdag is er een andere specialist en de vijf cursusdagen vinden ook plaats op vijf verschillende biologische bedrijven van BDEKO-telers uit Flevoland, die hun ervaringen delen.

orientatiecursus biologische landbouw

Waarom deze cursus?
De biologische markt groeit hard en heeft mogelijkheden voor agrariërs, verwerkers en handel. Ontdek hoe biologische landbouw meer is dan telen zonder gewasbeschermingsmiddelen en kunstmest. Het vraagt om een andere aanpak. Niet alleen in praktische maatregelen, maar vooral ook in een structurele en systematische benadering van het bedrijf. De bedrijfsopzet, de vruchtwisseling, slim samenwerken en preventief handelen bepalen voor een groot deel het uiteindelijke succes. Deze cursus helpt dit traject goed en doordacht voor te bereiden en te doorlopen.

Meer informatie & aanmelding:
Ingrid Veeman, tel 06 303 96 786
ingrid@biologischnetwerk.nl
Ottolanderlaan 10, 8251 SB Dronten

Nieuwe oriëntatiecursus biologische landbouw start 21 november 2019

De oriëntatiecursus Biologische landbouw van het Biologisch netwerk en BDEKO start weer op 21 november 2019. Deze cursus is bedoeld voor ondernemers die hun bedrijf willen verduurzamen of omschakeling naar biologische teelt overwegen. De cursus richt zich op akkerbouw en grove groententeelt.
Bekijk voor meer informatie deze flyer, dit artikel in Ekoland en download hier het aanmeldingsformulier

Voorzitter Harald Oltheten aan het woord

De Nederlandse biologische en biodynamische telers die zich verenigd hebben in coöperatie Nautilus Organic telen samen een breed palet aan biologische groenten en fruit. Bekijk de video waarin voorzitter en kleinfruitteler Harald Oltheten vertelt hoe dat in zijn werk gaat en waarom de coöperatie belangrijk is voor zijn bedrijf.